HONDA VIỆT NAM VÀ TÌNH YÊU SÁO RỖNG

Vừa yêu Việt Nam, Honda vừa không ngại tăng giá các dòng xe "hot" (ảnh: internet)

 Tháng trước, Công ty Honda Việt Nam (HVN) đã bán ra dòng xe Air Blade thế hệ mới với giá đề xuất là 35,99 triệu đồng, tức tăng thêm 3 triệu đồng so với giá bán đề xuất của thế hệ xe cũ. Trước đó, công ty cũng đã tăng giá dòng xe LEAD thêm 3 triệu đồng và xe PCX tăng đến 9 triệu đồng.

Trên thị trường, Air Blade, LEAD, PCX đều là những dòng xe bán chạy và thường xuyên “hút hàng”. Nói cách khác, các dòng xe hút hàng của HVN đã tăng giá nhiều hơn các dòng xe không hút hàng. Cho nên, mặc dù việc tăng giá các dòng xe nói trên là không lạ, nhưng việc tăng quá cao đối với các dòng xe hút hàng thì người tiêu dùng có thể xem đó là một kiểu “té nước theo mưa” của HVN.

Không chỉ mất tiền thêm do HVN tăng giá bán lẻ đề xuất, người tiêu dùng còn bị các cửa hàng do Honda ủy nhiệm (Head) “đôn” giá thêm một bậc. Ngay sau khi xe Air Blade thế hệ mới được bán ra, các Head đã lập tức đôn lên thành 43-46 triệu đồng. Bao lâu nay, việc các Head đôn giá các dòng xe hút hàng đã trở thành căn bệnh trầm kha và người tiêu dùng ViệtNamphải chấp nhận. Thế nhưng, HVN đã khéo léo biện minh rằng quan hệ giữa công ty với các Head chỉ là quan hệ mua đứt bán đoạn và không thể kiểm soát được.

Trong thực tế, tại các Head luôn có bảng niêm yết mức giá xe theo đề xuất của HVN và bảng niêm yết này là một hạng mục trong quy định kiểm tra về quy trình và tổ chức bán hàng mà HVN bắt buộc các Head phải tuân thủ. Ngoài ra, Honda luôn tự hào là một thương hiệu toàn cầu, nổi tiếng với quy trình quản lý chặt chẽ. Cho nên, nếu bảo rằng HVN không kiểm soát được các Head là không thuyết phục và người tiêu dùng có thể đặt câu hỏi phải chăng giá bán mà HVN đề xuất chỉ là để cho có!

Cũng có thể thương hiệu Honda quen thuộc đến mức HVN tự tin có thể bỏ mặc người tiêu dùng bị thiệt mà vẫn không lo sợ bị mất thị trường. Và nếu như thế thật thì câu hát “Tôi yêu Việt Nam” mà HVN thường sử dụng trong các chương trình quảng bá thương hiệu dù có bay bổng như thế nào cũng trở thành vô nghĩa.

Ngô Minh Tríý kiến đăng trên TBKTSG ngày 19.05.2011

* Một số bài viết liên quan trên các báo:

Đại lý Honda và Yamaha đua nhau làm giá

Air Blade 2011 hạ giá ảo, đại lý chống chế

Xe Honda Air Blade mẫu mới: Lại móc túi người tiêu dùng

VỀ BẢN TIN TỔNG GIÁM ĐỐC IMF BỊ BẮT NGÀY 15.05.2011

bài của Vietnamnet

Sáng 15.05.2011, Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) đưa tin: “Tổng Giám đốc IMF bị bắt vì cáo buộc tình dục” . Nội dung bản tin như sau: “Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Dominique Strauss-Kahn bị bắt ở New York ngày 14/5 chỉ vài phút trước khi ông lên đường sang Pháp. New York Post là tờ báo đầu tiên đưa tin ông Strauss-Kahn bị cáo buộc cưỡng bức tình dục đối với một nữ nhân viên khách sạn Sofitel ở khu Manhattan

So với các hãng thông tấn và báo chí quốc tế, TTXVN có vẻ hơi vội vã đi đến kết luận ông Dominique Strauss Kahn “bị bắt”. Trong thực tế, Reuters, AP, New York Times chỉ đưa tin rằng ông bị mời làm việc liên quan đến cáo buộc tình dục. Reuters dẫn tin là người phát ngôn của cảnh sát nói rõ là “không bắt” ông Kahn, New York Times cũng cho biết người phát ngôn cảnh sát nói là “chỉ thẩm vấn” và “chưa chính thức buộc tội”. Khi làm tựa tin, TTX VN có thể nói gọn là Kahn bị bắt, nhưng nội dung thì cần phải thể hiện toàn diện tình hình một cách chi tiết để bạn đọc hiểu rõ tình hình.

Vội vã và cẩu thả nhất khi đưa lại bản tin này thuộc về Vietnamnet, VNN đưa tựa: “Tổng giám đốc IMF lại dính bê bối tình dục”, mới nhìn cái tựa rất khách quan, nhưng đọc vô thì rất cẩu thả. Thứ nhất, vẫn kết luận thay cảnh sát New York là Kahn “bị bắt” (bắt ở nước nào cũng phải có lệnh bắt). Tiếp đến, VNN lại sai khi nói cô hầu phòng cáo buộc Dominique Strauss Kahn là Brown: “Browne, nhân viên phục vụ phòng tại khách sạn Sofitel cách Quảng trường Thời đại Manhattan không xa, đã báo với các nhà chức trách rằng Strauss-Kahn đã cởi quần áo cô ra và tấn công cô khi cô vừa bước vào phòng của Strauss-Kahn”.

Trong khi đó, Brown là tên của người phát ngôn của cảnh sát. Lỗi này sai đến hai lần: “Hiện Browne đã được đưa tới bệnh viện kiểm tra sức khoẻ. Phát ngôn viên của khách sạn, anh John Sheehan đồng ý sẽ hợp tác với cơ quan điều tra để làm rõ vụ việc.” Nhìn lại bản tin của VNN thì VNN ghi nguồn là AP, đối chiếu với bản tin của AP thì thấy rõ là AP đã rất cẩn trọng diễn tả là ông Kahn chỉ mới được mời điều tra. VNN dịch lại thì không nói rõ được tình hình.

Ngô Minh Trí

(*) Bản tin trên Reuters, NYT, AP:

http://www.reuters.com/article/2011/05/15/us-strausskahn-arrest-idUSTRE74D29F20110515

http://www.nytimes.com/2011/05/15/nyregion/imf-head-is-arrested-and-accused-of-sexual-attack.html?_r=1&hp

Tin trên AP thì vì lấy lại từ Yahoo (ko có tài khoản AP) nên link hơi dài, ai muốn tham khảo có thể vào google search theo chính xác tựa: “NY Police question IMF head in hotel sex assault

*** Đến 5h03′ EDT tức khoảng 4h03′PM giờ Việt Nam ngày 15.05.2011 thì Reuters mới chính thức công bố ông Kahn bị bắt và khởi tố: http://www.reuters.com/article/2011/05/15/us-strausskahn-arrest-idUSTRE74D29F20110515

CẦN HƠN MỘT LỜI XIN LỖI

VTV đã chưa ứng xử phù hợp (ảnh: internet)

Khán giả của chương trình “Người xây tổ ấm” của VTV đã được chứng kiến một sự việc mà người ta khó có thể trả lời là bi hay hài, khi nhân vật “Lượm” của chương trình đã hoàn toàn không tồn tại. Về phía cô “Lượm” là Trần Thị Thùy Dương, cô đã chính thức lên tiếng xin lỗi khán giả xem đài, còn VTV dù lấy làm tiếc nhưng không chính thức xin lỗi khán giả.

Theo VTV thì cô Thùy Dương đã ký bản cam kết nên phải chịu hoàn toàn trách nhiệm và VTV cho rằng hành động của cô Dương là đáng lên án và không chấp nhận được. Có thể, VTV có những lý do hay nguyên tắc của riêng mình để đưa ra hành xử trên, nhưng dường như nhiều ý kiến trong dư luận đã không đồng tình với VTV. Trên một số diễn đàn trực tuyến, thông tin đại chúng, nhiều khán giả cho rằng VTV nên có một lời xin lỗi chính thức đến khán giả.

Thực sự, khán giả mới là người thiệt hại nhất cho câu chuyện bi hài trên, bởi ai có lỗi đi nữa thì khán giả cũng đã mất công và cả mất của chỉ để xem một “màn kịch” không hơn không kém trên VTV. Thế nên, dù VTV có lỗi hay không thì việc đưa ra một lời xin lỗi cũng là cần thiết, vì tối thiểu thì VTV, dù có bị lừa đi nữa, cũng đã làm phiền lòng khán giả.

Trong một xã hội văn minh, lời xin lỗi không nhất thiết chỉ thốt lên khi mình có lỗi. Với một người lịch sự, khi bạn muốn hỏi ai một điều gì đó cũng đủ lý do để nói rằng: “xin lỗi, tôi có thể…”, vì khi đó bạn cũng đã làm phiền người khác, dù sự phiền hà không đáng kể. Thế nên, ngay cả khi VTV thực sự không có lỗi thì một lời xin lỗi trong trường hợp trên cũng rất cần thiết. Khi VTV xin lỗi thì trước hết đó là một sự cầu thị cho khán giả thấy được VTV đã hiểu được sự phiền lòng của khán giả.

Là một cơ quan ngôn luận quốc gia, là một đài truyền hình phủ sóng cả nước với số lượng khán giả hàng đầu, VTV càng cần phải thể hiện một cách hành xử phù hợp với tầm vóc của mình. Thế nhưng, VTV đã không làm được như thế và còn đăng đàn chỉ trích một phụ nữ trẻ ngay vào ngày Quốc tế Phụ nữ, một ngày mà người ta đang đề cao phụ nữ. Như thế, tính nhân văn, vốn rất cần các cơ quan ngôn luận đề cao cũng có còn không? Dường như VTV đã phạm thêm một sai lầm. Đến lúc này, VTV đã phải cần nhiều hơn một lời xin lỗi dành cho khán giả của mình.

Ngô Minh Tríđăng mục Thời sự Suy nghĩ báo Tuổi Trẻ 12.03.2011

 

DANH ẢO THỜI NAY

(ảnh: TB.KTSG)

Người Việt ta có câu “mua danh ba vạn, bán danh ba đồng” để nói rằng muốn danh thơm tiếng tốt thì thường rất khó, còn làm mất danh tiếng thì rất dễ. Nhưng có lẽ ngày nay, để có được danh thơm không còn khó như xưa nữa, những danh xưng bóng bẩy đang xuất hiện nhan nhản, dù danh chưa hẳn đã thơm và tiếng chưa hẳn đã tốt.

Ngành giải trí là một trong những lĩnh vực dẫn đầu sự bùng nổ của danh và tiếng.

Danh hiệu đã nhiều, chúng lại còn được phong tặng không cần đến một tiêu chí đánh giá nào. Chẳng hạn như người mẫu nào xuất hiện thường xuyên ở vị trí “vơ-đét” (vedette) trên một số sàn diễn cũng có thể nhanh chóng được phong tặng là siêu mẫu, bất chấp khả năng, tác phong trình diễn thế nào. Một người trong ngành kinh doanh giải trí nhận xét Việt Nam đang “lạm phát siêu mẫu”, số lượng “siêu mẫu” nhiều hơn các quốc gia đứng đầu bảng ngành giải trí như Mỹ, Anh, Pháp, Ý. Một cô bé chỉ mới mười hai, mười ba tuổi cũng có thể được phong tặng là siêu mẫu.

Gần đây, có hai danh xưng được phong tặng khá “hào phóng” là hotboy và hotgirl, được gắn cho nhiều chàng trai, cô gái trẻ tuổi, mà nếu xét ra thì chẳng có gì nổi bật ngoại trừ phần ngoại hình được trau chuốt.

Khi các danh hiệu trở nên bừa bãi thì chẳng gì hơn một thứ danh ảo. Thế nhưng, không ít bạn trẻ vẫn chạy theo những danh hiệu đại loại như thế để được nhiều người biết đến trong các hoạt động giải trí.

Không chỉ các bạn trẻ, nhiều người trưởng thành, có địa vị trong xã hội, cũng đang rơi vào vòng xoáy ấy. Cách đây chưa lâu, rộ lên chuyện giám đốc sở của một tỉnh nọ có học vị tiến sĩ tại một trường đại học Hoa Kỳ, nhưng trớ trêu thay, vị này không giao tiếp được bằng Anh ngữ. Nếu trước kia, những vụ bằng cấp ảo như thế nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn tiếp nhận vị trí công việc thì câu chuyện bằng tiến sĩ trên lại do ham danh là chính (vì chưa có một quy định nào bắt buộc các giám đốc sở phải có học vị tiến sĩ).

Ngay cả một số trí thức cũng đang bị danh ảo thu hút. Người viết từng bị “choáng ngợp” khi thấy danh thiếp của một tiến sĩ với chức danh là chủ tịch của khoảng chục hiệp hội từ nghiên cứu khoa học đến thơ văn, nhạc họa và cả sinh vật cảnh, chưa kể là thành viên của nhiều ban khác nhau. Không biết có phải vì vị tiến sĩ trên quá xuất chúng hay không nhưng nếu phải đảm đương bấy nhiêu công việc thì một người thường khó làm nổi, hay có thể các chức danh kia chỉ được đặt ra cho xôm tụ?

Tình trạng háo danh xuất hiện ngay cả trong môi trường giáo dục, cái nôi đào tạo nhân lực cho xã hội. Mới đây, một giảng viên đại học được tung hô là “giáo sư quốc tế” nhưng sau đó vỡ lở ra rằng trường đại học phong tặng danh hiệu cho vị giảng viên là một trường đại học “ma”. Ngày nay, có hàng lô hàng lốc đơn vị “ma” sẵn sàng phong tặng những danh hiệu “cao quý” với chỉ một điều kiện duy nhất là đóng phí. Chỉ cần hai trăm đô la Mỹ, ai cũng có thể được bầu vào nhóm “500 bộ óc vĩ đại nhất của thế kỷ” hay trở thành viện sĩ, giáo sư của viện này, đại học nọ.

Nếu danh ảo khiến cho nhiều bạn trẻ mải miết chạy theo, khiến có khi vướng phải những hệ lụy như cô người mẫu nhí cũng trở thành mục tiêu săn ảnh vì vô ý hở hang, thì danh ảo cũng sẽ khiến cho những người lớn, có địa vị, xa lìa những giá trị thực. Người trưởng thành vẫn có thể chìm đắm trong mớ hư danh kia mà quên mất mình cần phải làm gì, có khi xa rời công việc chuyên môn, chẳng làm việc gì tới đâu. Khi đó, danh ảo mang đến những hệ lụy là rất thực.

Hoàng Đìnhđăng trên Nghĩ Dọc Đường, Thời báo Kinh Tế SG 10.03.2011

ĐỪNG BẮT NGƯỜI NGHÈO “ĐÓNG KỊCH”

VTV đã không xin lỗi về sự việc "Lượm" (ảnh: VTC)

Một sự kiện hy hữu đã xảy ra khi người ta phát hiện nhân vật “Lượm” trong chương trình “Người xây tổ ấm” của VTV đã không tồn tại ngoài đời thật. Từ một bài viết dự thi rồi đến buổi giao lưu, câu chuyện do tự Trần Thị Thùy Dương viết ra đã khiến cô trở thành “Lượm”, một mảnh đời khốn khổ, khiến cho nhiều người phải khóc ngắn khóc dài thương xót. Nhưng khi đó, dù câu chuyện do Thùy Dương nghĩ ra, nhưng để xuất hiện trên chương trình, Thùy Dương đã phải thực hiện theo một kịch bản do nhà đài đưa ra. Tất nhiên, khi ấy, nhà đài không biết  mình nhầm.

Nếu ai từng làm qua các chương trình truyền hình sẽ biết mỗi chương trình được sản xuất thường xuyên luôn có một kịch bản tổng quát (còn gọi là “format”). Kịch bản chi tiết cho từng kỳ phát sóng của chương trình sẽ khác nhau, nhưng vẫn dựa trên kịch bản tổng quát. Kịch bản tổng quát như một bộ tiêu chuẩn chi tiết cho từng phân đoạn, lời thoại để đến khi nào thì phải xuất hiện hình ảnh gì, thời lượng bao nhiêu, giọng đọc, lời bình phải thế nào. Những chương trình từ thiện cũng vậy, luôn có một kịch bản tổng thể chung.

Gần đây, các nhà đài thường có những chương trình từ thiện định kỳ được phát xuyên suốt. Trong từng chương trình ấy, người xem có thể dễ dàng nhận ra được kịch bản tổng thể của chương trình. Một mô típ người ta vẫn hay dùng là phác họa một cuộc đời, một số phận thật bi thương, kèm theo là những lời bình đầy cảm xúc khiến cho cả nhân vật đến người xem cũng đều cảm động đến chảy nước mắt. Để phần minh họa thêm sinh động, nhân vật phải ra sức làm theo kịch bản.

Thế nhưng, người nghèo, tham gia chương trình, cứ phải tham gia vào một kịch bản cứng nhắc như thế, thì liệu rằng tính nhân văn của chương trình có còn hay không? Như trong phần kịch bản nhà đài đưa cho cô Thùy Dương, nếu đúng Thùy Dương là “Lượm” thật, có cần phải bắt buộc Dương và dì của cô ấy phải cố gắng diễn theo đúng các chi tiết trồng rau, cuốc đất đầy kham khổ hay không.

Có thể, những thủ pháp nghệ thuật truyền hình giúp cho những cuộc đời khốn khổ được khắc họa rõ hơn, cho người xem dễ cảm nhận hơn và thu hút được nhiều người hơn.

Có thể, cách làm trên không làm thiệt hại cho ai vì nhà đài thu hút được khán giả, nhà tài trợ thì được tiếng thơm vì giúp đỡ người nghèo và nhân vật thì có tiền, có vật chất hay có nhà để vượt qua nỗi cơ cực.

Nhưng khi người nghèo phải tái diễn lại nỗi cơ cực của mình, thì đó là lúc nhân vật sẽ lại phải gặm nhấm nỗi đau, sự thiệt thòi của chính mình ngay trước bao nhiêu người. Khi đó, nỗi đau còn lớn hơn.  Nhìn ở góc nhìn tiêu cực, người ta có thể nói nhà đài làm từ thiện nhưng làm khó người nghèo, đem nỗi đau của người khác ra làm cơ hội để thu hút người xem, người nghèo vì muốn được ban phát nên phải ráng gồng mình thực hiện.

Tuy nhiên, nói như vậy không phải để cho rằng nhà đài không nên làm các chương trình từ thiện, mà nhà đài cần có cách tiếp cận khác và hạn chế khoét sâu nỗi đau khổ, sự thiệt thòi của nhân vật. Các chương trình từ thiện cần đem đến những giá trị khác mà người xem và nhân vật có thể nhận được, chứ không bó hẹp trong khuôn khổ một câu chuyện thương tâm và sự hảo tâm của xã hội. Đó có thể là những bài học về vượt khó, những bài học về sự thích nghi hay sự vươn lên và bài học cho cả nhà tài trợ về giá trị của lòng hảo tâm. Khi đó, nhân vật không chỉ nhận của xã hội mà còn cho người xem, nhà đài và cả nhà tài trợ những giá trị của cuộc sống. Vì vậy, làm chương trình từ thiện là rất cần nhưng đừng bắt người nghèo phải “đóng kịch”.

Ngô Minh Trí

 

LAN MAN GIỜ CƠM TRƯA

 

Thiên đường hạnh phúc là đây!

Tối qua, có một đồng chí nào đấy, có thể là đồng hương và là đồng môn, dày công tạo một account Facebook chỉ để gởi trên Facebook của tôi một tin không lấy gì vui, buồn nữa là khác. Click thử vào account Facebook đó thì Info chỉ là cựu học sinh Lê Khiết, cựu sinh viên khoa Quản Lý Công Nghiệp, Đại học Bách Khoa TP.HCM, cả hai nơi mà tôi đã học. Friendlist cũng không có. Nói một cách khác, tay này tạo Facebook chắc chỉ để “chia sẻ” chuyện không vui.

Trưa nay, cố xem như chẳng có gì quan trọng, vào quán cơm có khung cảnh tương đối, được thêm nhạc hòa tấu du dương, đường bên ngoài thì cây cối um tùm rất mát mẻ, nên tin là sẽ ăn ngon miệng. Đang ăn những món mình thích nhất thì có tổng cộng bốn cuộc điện thoại của bốn chú, chú nào cũng: “mày biết tin gì chưa?” rồi “mày đừng buồn nghen”. Khốn nạn là bốn thằng này đều biết mình đã  biết tin rồi, nên gọi điện “thăm hỏi” chỉ là để “đau chưa mày?”. Ngẫm lại thấy do mình ăn ở thấy ghét quá nên có việc là giang hồ thi nhau “cưỡng bức” cho bù “thù xưa oán cũ” hehehe. Sau lần này chắc phải tu tâm dưỡng tánh để thêm bạn bớt thù.

Lần này, có vẻ chuẩn bị trước tinh thần nên mọi chuyện không đến nỗi bi đát lắm. Gần đây có đọc cuốn Phép Lạ Của Sự Tỉnh Thức của Thích Nhất Hạnh và ngẫm ra rằng chính cách mình tiếp nhận sự việc sẽ quyết định ảnh hưởng chứ không phải do sự việc.

Nhìn xuống đường, một chú bảnh tỏn đang lái chiếc BMW 645i Convertible, mui trần được xếp xuống, chở theo một em da trắng dáng chuẩn mặt xinh, tóm lại nhìn vào sẽ thấy “chuẩn không cần chỉnh”. Nhìn tới ngắm lui mới thấy cách hay nhất là ráng phấn đấu để được như cái thằng thấy ghét ấy kakakaka. Đấy mới là “thiên đường”.  Ở đời, nhiều người chửi rủa, xỉ vả thành phần này, thành phần kia nhưng thực sự trong lòng thì cũng muốn có một ngày như thế.

Bên trong, bài Không tên số 1 của Vũ Thành An vẫn du dương: “Xin đời sống cho tôi mượn tiếng/ Xin cho cơn mê thêm dài một chuyến/ Cuộc tình buông xuôi còn lưu luyến/ Còn đắng cay còn hận còn đau

Ngô Minh Trí

ĐƯỜNG SƠN ĐẠI ĐỊA CHẤN: “ĐỊA CHẤN” NHỜ PR

Với một kế hoạch truyền thông rầm rộ, Đường Sơn Đại Địa Chấn (ĐSĐĐC) đã lôi kéo khán giả Việt Nam một cách thành công. Ai xem xong cũng đánh giá bộ phim rất cảm động, ai cũng phải rơi nước mắt. Nhưng thực sự thì bộ phim chỉ là một chuỗi chắp vá những đoạn phim cảm động để thu hút khán giả, lấy nước mắt người xem. Khi phân tích cụ thể, người tinh mắt sẽ thấy ngay xuất phẩm này chỉ mới đạt mức trung bình.

Quy mô dàn dựng: bình thường

Đầu tiên, tôi tôi xin có vài lời góp nhặt về quy mô dàn dựng. Một điều có thể khẳng định ngay rằng đây không phải là bộ phim có quy mô dàn dựng hoành tráng. Một số cảnh được xem là hoành tráng, công phu gồm có: cảnh đàn chuồn chuồn bay đầu phim, cảnh cơn động đất bắt đầu cuộn đến, toàn cảnh đổ nát sau cơn động đất, cảnh cứu hộ lần động đất Đường Sơn 1976 và động đất Tứ Xuyên 2008.

Trong số các cảnh đó, chẳng có cảnh nào có một ấn tượng mạnh và có bước đột phá, ví dụ như cảnh cứu hộ thì chỉ cần huy động diễn viên quần chúng rồi lia máy quay từ trên không. Tầm cỡ Việt Nam cũng thừa sức làm những cảnh này, bằng chứng là trong phim Áo Lụa Hà Đông cũng đã làm được khi mô tả đoàn người di cư từ Bắc vào Nam, chỉ khác là dòng người ít hơn.

Thất vọng nhất là đoạn chiếu toàn cảnh đổ nát sau cơn động đất, nếu so với phim Năm Đại Họa 2012 hay so với World Trade Center thì còn thua rất xa. Nhìn vào thấy hình ảnh bị mờ, phần đổ nát hiện ra không rõ ràng, không thể hiện được sự hoang tàn. Có thể đối với một số người xem thì thế là đủ, nhưng ai đã xem nhiều phim về các cảnh tượng đổ nát thì sẽ thấy phần cảnh của ĐSĐĐC chẳng là gì. Nói tiếp về việc dàn dựng cảnh động đất, ĐSĐĐC hầu hết chỉ sử dụng những tiểu cảnh  nối tiếp nhau để tạo cảm giác kinh hoàng. Đạo diễn còn lạm dụng quá nhiều cảnh chứa đầy xác chết và máu me. Không quá khó để giải thích điều này, đó chỉ là vì đạo diễn muốn sử dụng những hình ảnh thương cảm trực tiếp, ít phải đầu tư công phu, nhưng vẫn đủ sức tạo được ấn tượng cho nhiều khán giả.

Trong bối cảnh động đất, đạo diễn cũng thực hiện xử lý ánh sáng để tăng hiệu ứng cảm xúc cho phim. Nhưng việc xử lý tông màu bụi còn khá yếu nên chỉ làm cho người xem có cảm giác bị mờ đi mà không có cảm nhận về tro bụi sau cơn động đất. Phần này, nếu so với Năm Đại Họa 2012 và World Trade Center thì một lần nữa ĐSĐĐC lại kém xa. Thực sự, Hollywood đã là bậc thầy về việc sử dụng tông màu và hiệu ứng ánh sáng cho phim. Nếu lấy ví dụ về phim thần thoại, thì những Ngựa thành Troy, 300 (chiến binh Sparta) đã vượt trội về việc sử dụng hiệu ứng ánh sáng và màu sắc. Hay ngay cả phim về gangstor là Con Đường Diệt Vong cũng đã rất thành công trong việc sử dụng ánh sáng để tăng hiệu ứng cảm xúc. Khi đã quen mắt với trình độ dàn dựng ánh sáng của Hollywood thì sẽ không thể đánh giá cao ĐSĐĐC.

Với tất cả những lý do đó, tôi đánh giá quy mô dàn dựng của ĐSĐĐC là bình thường.

Nội dung và diễn xuất: dòng chảy bị nghẽn

Nếu đơn giản hóa nội dung của bộ phim thì đây là câu chuyện về một người mẹ day dứt về sự mất mát và một cô con gái chứa lòng oán hận về quyết định của người mẹ, để rồi sau đó cô hiểu ra và tự trách chính mình. Sự oán hận đã khiến cho cô phải trải qua 32 năm chất chứa đầy tâm trạng. Đây không phải là một mô típ kịch bản mới. Nên muốn tạo sự đột phá thì đạo diễn phải làm sao thể hiện được sự tác động của sự kiện động đất đối với những diễn tiến sau đó.

Thử thách đầu tiên dành cho đạo diễn và diễn viên chính là giây phút người mẹ phải đưa ra quyết định chọn cứu đứa con trai hay đứa con gái. Tại đoạn này, đạo diễn sử dụng lời hối thúc của những người cứu nạn để tăng nhịp diễn biến, hối thúc người mẹ phải đưa ra quyết định. Theo một phản xạ tự nhiên, người mẹ đã gào lên rằng phải cứu cả hai đứa. Thất bại bắt đầu từ đây, thứ nhất là phim đã không thể hiện được giây phút người mẹ choàng tỉnh để nhận thức rằng mình chỉ có quyền được chọn một trong hai. Tiếp đến chính là diễn biến tâm lý của người mẹ phải đứa con nào được cứu. Tiếc thay, hai khoảnh khắc quan trọng này đều bị đạo diễn cho phim chạy nhanh đi mà không thèm quay lấy nét mặt của người mẹ. Lẽ ra, hai khoảnh khắc đó sẽ chính là hình ảnh đeo bám bà mẹ Nguyên Ni suốt 32 năm thì mới thể hiện được sự day dứt của bà. Nhưng đây, đạo diễn bỏ hết hai khoảnh khắc đó. Đạo diễn chỉ tập trung vào nét mặt chờ đợi của cô con gái Phương Đăng về quyết định của người mẹ. Phần này thì diễn viên nhí đóng vai Phương Đăng đã thể hiện thành công. Để cho đoạn phim này thành công mĩ mãn, lẽ ra đạo diễn phải lột tả được cảm xúc của cả hai nhân vật, vì đó chính là phần ký ức đeo bám như đã nói. Đạo diễn phải tạo ra được những hình ảnh liên tục, mang tính đối chiếu, thì mới toát lên được vai trò “key” của khoảnh khắc. Trong đó, phần diễn biến tâm lý của bà mẹ nên chọn đứa con nào cũng cần phải thể hiện được sự so sánh để đưa ra quyết định cuối cùng thì mới hợp lý. Khoảnh khắc đó phải thể hiện được sự giằng xé nội tâm của người mẹ. Tôi thắc mắc rằng để tạo được khoảnh khắc như thế đâu quá khó. Trong phim Sắc – Giới cũng từng có một tình cảnh tương tự khi Thang Duy lựa chọn rằng có thông báo cho Lương Triều Vỹ biết là anh ta đang rơi vào bẫy bị ám sát hay không. Khi đó, Thang Duy chỉ là một diễn viên mới chập chững vào nghề mà còn thể hiện được thì với điểm nhấn quan trọng này, tại sao ĐSĐĐC lại không thể hiện được.

Chạy tiếp theo diễn biến tâm trạng của Phương Đăng thì một loạt điểm yếu bộc lộ. Đạo diễn sử dụng việc Phương Đăng im lặng suốt một thời gian dài để mô tả chấn động tâm lý, rồi cô bé đột nhiên kêu lên mình tên Đăng (đã chuyển từ họ Phương sang họ Vương, sau khi nhận cha mẹ nuôi) khi nhập học. Phần này chỉ mới thể hiện được chấn động tâm lý và ký ức gia đình vẫn còn trong cô bé mà chưa thể hiện được sự đeo bám ký ức. Đạo diễn lại cố gắng đạt được sự đeo bám ký ức bằng phân đoạn Phương Đăng giật mình vào nữa đêm khi mơ về gia đình vào mười năm sau đó. Xét đến giấc mơ này, đạo diễn rơi vào một sai lầm trầm trọng là sử dụng hình ảnh Phương Đăng đứng nhìn bố mẹ chở em trai và cả gia đình không thấy mình.

Về mặt tâm lý, giấc mơ cho thấy Phương Đăng vẫn còn nhớ về gia đình của mình nhưng cô gái cảm giác mình bị gạt ra khỏi gia đình. Phần này không đồng nhất với ký ức đeo bám là bị người mẹ bỏ rơi khi chỉ chọn cứu đứa em. Đúng ra, đạo diễn chỉ cần dùng lại khoảnh khắc bà mẹ ra quyết định là đủ. Nếu muốn liền mạch về cảm xúc gia đình, đạo diễn có thể nối vào hình ảnh ba mẹ con đứng trước quạt rồi đột nhiên là động đất và bé gái bị bỏ rơi. Khi đó mới tạo ra một cảm xúc lẫn lộn và sự oán giận trong cô gái Phương Đăng. Cũng từ đây. Đạo diễn như thôi không còn đề cập gì đến phần ký ức đó nữa, mà đi vào diễn biến cuộc đời của các nhân vật.

Thất bại tiếp tục xảy ra khi toàn phim chỉ thấy về việc bà mẹ luôn cảm thấy nhớ nhung người chồng và cô con gái đã chết, bà muốn ở lại Đường Sơn để mong rằng linh hồn của chồng và con dễ dàng tìm về nhà. Đây chỉ mới là tâm trạng của người mất mát chứ chưa có gì liên quan đến chuyện giay dứt phải hy sinh  đứa con gái. Rất nhiều người khi mất người thân vẫn như vậy, ký ức chọn đứa nào bỏ đứa nào mới là cái thực sự ám ảnh thì không hiện ra. Chỉ đến cuối cùng, đạo diễn vớt vát bằng cách sử dụng chi tiết bà mẹ rửa sẵn cà chua cho con gái ăn để nói rằng mình vẫn còn nhớ rõ đã hứa với cô con gái điều gì. Bấy nhiêu đó thực sự chưa đủ, bởi chỉ cần một thời gian xa con thì nhiều bà mẹ cũng làm những việc như thế, vì tình cảm đối với con cái.

Trở lại với cô con gái. Lẽ ra, phim phải đưa được diễn biến tâm lý để cô con gái hiểu được nổi lòng người mẹ dành cho con cái, thông qua việc cô nuôi dạy con mình. Thế nhưng, phim lại lột tả đoạn này rất ngắn. Phim chỉ thể hiện rằng cô nâng niu sinh linh bé nhỏ nên quyết định không phá thai. Còn sự gắn kết của hai mẹ con chỉ là đoạn ngắn ngủi khi Phương Đăng đang làm gia sư. Phần này tiếp tục rơi vào một lỗi là không có sợi dây liên kết nhiều về mặt ký ức. Chỉ đến đoạn cuối phim, động đất ở Tứ Xuyên, khi Phương Đăng chứng kiến cảnh một bà mẹ phải đứt ruột đồng ý cưa chân con mình nhằm đảm bảo an toan cho những người tham gia cứu hộ là chấp nhận được, vì giúp Phương Đăng hiểu hơn về sự giằng xé của mẹ mình ngày trước. Nhưng đến cuối phim mới đạt được mạch truyện như thế thì đã trễ.

Thế thì bộ phim lấy nước mắt người xem ở đâu? Chủ yếu chỉ là cảnh thương xót trong cơn đổ nát, cảnh người mẹ Nguyên Ni phải chia tay cậu con trai, khi bà mẹ chồng muốn đưa cháu nội về Tế Nam và cảnh xum họp sau cùng của gia đình. Đó là những cảnh không hề mới, nhưng tất nhiên vẫn đủ sức làm người xem phải rung động. Nếu lột tả nhân vật thì thành công nhất chỉ có phát họa hình ảnh người cha nuôi là người giàu lòng vị tha khi ông liên tục nhắc cô gái Phương Đăng nên đi tìm người thân ở Đường Sơn.

Trong khi thiếu vắng mạch cảm xúc cốt lõi thì phim lại đưa vào những chi tiết thừa, nổi bật nhất có cảnh đám tang Mao Trạch Đông. Chi tiết này hoàn toàn chả ăn nhập gì đến chủ đề bộ phim, nếu có chỉ là để khẳng định gia đình cha mẹ nuôi của Phương Đăng là những chiến sỹ cách mạng giàu lòng trung thành. Ngược lại, chi tiết thừa này có thể khiến gợi nhớ đến số người mất mạng trong Đại Nhảy Vọt và Cách Mạng Văn Hóa Trung Quốc là trên dưới 60 triệu người, gấp vài trăm lần con số 240.000 người thiệt mạng ở động đất Đường Sơn.

Tổng kết lại về bộ phim, tôi cho rằng phim Đường Sơn Đại Địa Chấn chỉ đạt mức trung bình. Tôi xin sử dụng một câu đánh giá mà nhiều người hay dùng đó là: Cái mới thì không hay, cái hay thì không mới. Bộ phim tuy thành công trong việc lấy được nước mắt người xem, nhưng việc tạo mạch truyện thì nghẽn tứ bề. Thực sự, Đường Sơn Đại Địa Chấn đạt “địa chấn” về doanh thu chỉ là nhờ PR.

Ngô Minh Trí

LAN MAN VỀ BLOG

 

(ảnh: internet)

Mấy hôm nay, tôi chỉ lướt blog của Anh Ba sàm để đọc điểm tin chứ cũng chẳng vòng vo tam quốc nơi nào khác. Dạo trước, tôi rất hay lướt blog nhưng gần đây thì rất hạn chế. Mới đây, nghe thấy hai blogger đi “tạm trú dài hạn”, nên tôi lại thử lòng vòng các blog xem thế nào.

Đầu tiên, cũng xin có đôi lời lạm bàn về chuyện blogger Cô Gái Đồ Long (CGĐL) được Cục C14B “di lý khỏi nhà”, dù biết có thể bị ném đá đến nát mặt nhưng chả sao, chưa ai chết vì bị comments chửi bới. Theo thông tin của báo giới, CGĐL bị bắt vì tội vu khống về gia đình một lãnh đạo cấp cao. Một số nguồn tin vỉa hè khác lại đề cập một nguyên nhân khác khiến cho CGĐL bị bắt. Nhưng thôi, mình chỉ nói đến nguồn tin chính thống.

Thực sự mà nói, cách CGĐL viết entry nói về gia đình của lãnh đạo ấy quả thực không ổn cho lắm. Thứ nhất, đó là những thông tin truyền miệng, nên nếu nói theo kiểu trà dư tửu hậu truyền miệng thì không sao, còn đưa lên mặt blog, nhất là một blog có nhiều fan hâm mộ thì quả thiệt không nên. Ở đây, chúng ta cần phải phân biệt được ý kiến cá nhân khác với truyền bá thông tin. Nếu là ý kiến cá nhân đánh giá về một vai diễn, về một con người, thì trong một chừng mực nào đó là quyền của mỗi cá nhân. Nhưng khi truyền bá thông tin thì nên có một dẫn nguồn theo đúng chuẩn mực, CGĐL là một nhà báo (tạm gọi là nhà báo dù hiện tại là cộng tác viên) thì càng nên hiểu điều này. Bởi mỗi người cần phải có nhận thức của mình, khi nhận một thông tin cũng cần có kiểm chứng cụ thể để tin, nếu chỉ dựa vào đó mà chưa kiểm chứng thì cũng không nên tin về mặt lý trí, chứ đừng nói đến việc truyền bá. Hơn thế, phần thư tố cáo của một sỹ quan nào đó được đưa ra trên entry thì về bản chất đó chỉ là lời tố cáo, mà lời tố cáo thì chưa được xem là bằng chứng. Tôi không bàn đến việc nội dung trong entry nêu là đúng hay sai, tôi chỉ nói đã nêu ra thì phải có dẫn chứng. Thế nên, nếu theo cách tích cực thì có thể nói là “tai nạn” dành cho CGĐL, nếu tiêu cực thì nói “dính án”. Nhưng tiêu cực hay tích cực thì có lẽ đây cũng là việc đã xảy ra rồi và đó là một bài học kinh nghiệm cho cả các nhà báo lẫn các blogger.

Nhân nói đến bốn chữ “Cô Gái Đồ Long” thì cũng xin nói thêm rằng cụm từ này vốn dĩ rất “dở thầy dở thợ” vì hai chữ “cô gái” là Việt Nam 100%, còn hai chữ “đồ long” lại là Hán ngữ.

Trước 1975, truyện kiếm hiệp “Ỷ Thiên Đồ Long Ký” của Kim Dung nổi đình nổi đám khắp miền Nam. Truyện trên kể về việc giang hồ tranh nhau thanh Ỷ Thiên kiếm và thanh Đồ Long đao. Nhân vật chính là Trương Vô Kỵ dù vô tình nhưng cuộc đời lại rong ruổi liên quan đến cả hai thanh kiếm đao ấy. Thế nên, truyện mang tên là “Ỷ Thiên Đồ Long Ký”, dịch đơn giản là ký sự  về thanh kiếm Ỷ Thiên và thanh đao Đồ Long.

Sẵn đây, tôi xin chú thích thêm rằng Đồ Long có nghĩa là giết rồng, tức ám chỉ giết vua, bởi trong thanh đao Đồ Long có chứa Võ Mục Di Thư của danh tướng Nhạc Phi, đời Tống. Theo truyện, Quách Tĩnh quyết định đưa Võ Mục Di Thư vào Đồ Long đao để hi vọng sau này người Hán dùng đó để đánh đuổi nhà Nguyên Mông ra khỏi Trung Hoa. Còn Ỷ Thiên kiếm chứa Cửu Âm Chân Kinh, được xem là đệ nhất bí kíp, ai có được sẽ đủ sức lãnh đạo giang hồ, tha hồ “chọc trời” (chữ Ỷ Thiên có nghĩa là chọc trời).

Theo lời kể của ông Vũ Đức Sao Biển, một người mà nhiều người gọi là “chuyên gia về Kim Dung” của Việt Nam, thì thời đó mỗi khi có bản phát hành mới được chuyển về từ Hongkong, các báo ở miền Nam lại xếp hàng ở nhà ông Hàn Giang Nhạn để chờ lấy bản dịch đem về in báo. Quá nhiều báo in, nên để “câu view”, các báo đã sáng tạo thêm tên theo kiểu báo lá cải cho hấp dẫn, nên tên “Cô gái Đồ Long” ra đời từ đó. Kỳ thực thì suốt cả câu chuyện chả có cô gái nào “giết rồng” mà chỉ có cô gái bỏ “rồng cha” để đi theo tình yêu là Minh Minh Đặc Mục Nhĩ, tên hán là Triệu Minh (nói “rồng cha” cho tiện chứ đúng ra thì cha của Triệu Minh mới chỉ là vương gia chứ không phải là vua). Thế nên, cái tên Cô Gái Đồ Long vốn dĩ cũng chỉ là một sản phẩm của báo chí giải trí cách đây bốn mươi năm, nếu dựa vào đó để kiếm được cô gái “giết rồng” thì có lẽ hơi khiên cưỡng.

Trở lại với chủ đề blogger, sau khi lướt các blog thì thấy BS Hồ Hải có entry “Nói với blogger Việt”, blog Hiệu Minh có “Thư gởi các còm sỹ”, Mr Đỗ có “Đi nhẹ nói khẽ”… Tất cả đều là để bàn luận đến những diễn biến gần đây liên quan đến giới blogger Việt. Bên cạnh đó, từ anh VOA đến BBC Việt Ngữ hay RFI đều bán tán xôm tụ về tình cảnh blog Việt. Quả thiệt, đúng như lời chú Hiệu Minh thì không ít blogger đã khốn đốn vì các comment. Đây là một tình trạng rất mệt mỏi vì hình như các “còm sỹ” trên thế giới ảo đông vô kể và chỉ chực chờ để được “còm xả láng”. Các còm sỹ có thể bình luận nhặng xị với những lời lẽ rất ư là “ỷ thiên” và “đồ long” như những anh hùng đích thực. Nhưng tiếc thay hầu hết đều là những “anh hùng nặc danh”, lời của blogger Mr Đỗ, không có gì ngoài một IP vô hồn.

Nhiều lần, tôi từng nói rằng mỗi người trước hết hãy dám tự chịu trách nhiệm về điều mình nói và nói một cách đường đường chính chính khi muốn nói đến một đại sự nào đó. Còn núp bóng để kêu gào thì thật vô nghĩa, nhất là khi nó còn có thể gây hại cho người khác. Mãi mãi sẽ không có một thứ tự do ngôn luận nào hình thành từ những người tự cho là đấu tranh cho nó lại chỉ dám núp bóng để lên tiếng. Khi người ta núp bóng có nghĩa là người ta không dám chịu trách nhiệm về những gì mình nói, khi đó thì những lời phát ngôn rất dễ sa đà, quá trớn. Dù muốn hay không, cuộc sống vẫn cần những lề lối của nó, không phải để phục tùng một ai, mà đó là để có được những cư xử đúng mực. Hậu quả của các còm sỹ kiểu “anh hùng nặc danh” đã quá rõ ràng: blog thì bị đánh phá, blog thì chủ nhân phải “tạm trú dài hạn”.

Trong lúc lướt các blog, tôi cũng đọc thấy một số lời kêu gọi thành lập ngày “blogger Việt Nam”. Mỗi người có một quan điểm khác nhau về việc đó, quan điểm của tôi thì tôi cho rằng chẳng cần thiết chút nào, đó là quan điểm của tôi (chuẩn bị dơ “mặt blog” hứng đá).

Tại sao tôi nói không cần thiết?

Thứ nhất, blog về bản chất là trang cá nhân và thế giới đang phát triển ở mức ngày càng có nhiều người dùng blog với những mục đích khác nhau. Thế thì đơn giản nó chỉ là phương tiện phổ quát, thế thì thành lập ra cái ngày đó để làm gì. Thứ hai, nếu một số người xem đó là ngày để nhấn mạnh đến ý nghĩa của việc “tự do viết blog” thì thực ra đây lại là vấn đề mà nhiều người gọi là “tự do ngôn luận”, nên nếu nhìn dưới yếu tố thứ hai này thì đẻ ra cái ngày blog chỉ mới là phần ngọn, chẳng phải phần gốc. Bởi thế nên trớt quớt. Cái cần nhất, hãy để blog đơn thuần là trang cá nhân và khi ai phát ngôn điều gì thì chịu trách nhiệm về điều mình phát ngôn, thế là đủ.

Chắc chắn, blog sẽ vẫn tồn tại và số người dử dụng sẽ vẫn tăng lên. Nhưng trước hết, mỗi blogger cần tỉnh táo, sự tỉnh táo cho chính mình lẫn trước những lời nhặng xị. Đó là điều mà các blogger cần quan tâm.

Ngô Minh Trí

BIG BIG WORLD – THẾ GIỚI MÊNH MANG

Vì thích bài hát này nên tôi thử Việt hóa cho vui, xem như xả stress cuối tuần!

C a sĩ: Emilia Rydberg

Tác giả: Emilia Rydberg – Lasse Andersson

Lời việt: Ngô Minh Trí

I’m a big big girl

In a big big world

It’s not a big big thing if u leave me

But I to do  feel

That I do do will, miss u much

Miss u much

I can see the first leafs falling

It’s all yellow and nice

It’s so very cold outside

Like the way I’m feeling inside

I’m a big big girl

In a big big world

It’s not a big big thing if u leave me

But I do do feel

That I do do will, miss u much

Miss u much

Outside it’s now raining

And tears are falling from my eyes

Why did it have to happen

Why did it all have to end

I’m a big big girl

In a big big world

It’s not a big big thing if u leave me

But I do do feel

That I do do will, miss u much

Miss u much

I have your arms around me

Warm like fire

But when I open my eyes……

Your gone

I’m a big big girl

In a big big world

It’s not a big big thing if u leave me

But I do do feel

That I do do will, miss u much

… Miss u much

I’m a big big girl

In a big big world

It’s not a big big thing if u leave me

But I do

Feel I will, miss u much

…miss u much

Dù có đủ chín chắn

Giữa  thế giới mênh mang

Hay cố không than van  vì anh đã đi

Nhưng em cứ cứ nhớ

Nhớ đến anh anh ơi, rất  nhớ anh

… Rất nhớ anh

Em cứ ngắm những chiếc lá đầu thu

Đượm màu  lá cứ  vàng xinh

Chợt cơn gió về lạnh khắp người

Khoảnh khắc này làm buốt giá lòng em

Người yêu hỡi có nhớ

Những phút xưa bên nhau

Anh hứa luôn bên em  và yêu mãi em

Nhưng bỗng nhiên hôm nay

Anh đã đi đi xa, chốn rất xa

… Chốn rất xa

Chốn đây mưa cứ rơi hoài

Em thì lệ tuôn trào ướt khóe mi

Sao cuộc tình phải là mộng tan

Sao cuộc tình chợt mất người ơi

Người yêu hỡi có nhớ

Những phút xưa bên nhau

Anh hứa luôn bên em  và yêu mãi em

Nhưng bỗng nhiên hôm nay

Anh đã đi đi xa, chốn rất xa

… Chốn rất xa

Mơ có vòng tay anh còn đây

Ấm lạ thường

Bỗng nhiên mở mắt thì hiểu rằng

Đâu còn..

Dù có đủ chín chắn

Giữa  thế giới mênh mang

Hay cố không than van  vì anh đã đi

Nhưng em cứ cứ nhớ

Nhớ đến anh anh ơi, rất  nhớ anh

… Rất nhớ anh

Dù có đủ chín chắn

Giữa  thế giới mênh  mang

Hay cố không than van  vì anh đã đi

Nhưng em cứ

Nhớ đến anh, rất  nhớ anh

… Rất nhớ anh


LAN MAN VỀ VIỆT HÓA ĐỊA DANH VÀ TÊN DANH NHÂN (LAN MAN 4)

Hình ảnh Shangri La trong phim Xác Ướp 3 - Lăng mộ Tần Vương (ảnh: Internet)

Sáng nay, mục Chào Buổi Sáng, báo Thanh Niên, có bài viết “Từ Mạc Tư Khoa …đến Moscow” khá hay. Lâu nay, tôi cũng có ý thắc mắc là sao không sử dụng nhiều hơn các từ Việt Ngữ khi nói đến các địa danh để tăng thêm vốn từ và giúp Việt Hóa nhiều hơn. Thỉnh thoảng tôi cũng có dùng một số từ này trong các bài viết của mình, nên nhân đây sưu tập nhiều hơn cho bạn đọc tham khảo.

ĐỊA DANH

Nữu Ước (New York), Hoa Thịnh Đốn (Washington), Mã Nhật Tân (Manhattan, khu trung tâm của New York), Cựu Kim Sơn (San Francisco – bang California, Mỹ), Phú Lang Sa (France), Úc Đại Lợi (Australia), Luân Đôn (London), Phi Luật Tân (Philippine), Tân Tây Lan (New Zealand), điện Cẩm Linh (điện Kremly – nơi làm việc của tổng thống Nga), Hoa Lệ Ước (Hollywood), Mạc Tư Khoa (Moscow, thủ đô Nga), Cơ Phụ (Kiev – thủ đô Ukraine), sông Phục Nhĩ Gia (sông Volga), sông Đa Não Hà (sông Danuble), Ba Tây (Brazil), A Phú Hãn (Afganishtan), Gia Nã Đại (Canada), A Mỹ Lợi Gia (America), Á Căn Đình (Argentina), Áo Môn (Macau), Cao Ly (Korea), Hạ Uy Di (Hawai), Hoành Quốc (Monaco, công quốc thuộc Pháp), Hoành Tân (Yokohama – Nhật Bản), Hưng Gia Lợi (Hungary), Hy Mã Lạp Sơn (Hymalaya – dãy núi), Hương Cách Lý Lạp (Shangri La ), Mễ Tây Cơ (Mexico), Tân Đức Lợi (New Delhi – Ấn Độ), Hương Cảng (Hongkong), Thánh Hà Tây (San Jose – California, Mỹ), Tô Cách Lan (Scotland), Uy Nê Tư (Venice – Ý), Ái Nhĩ Lan (Ireland), Ba Lê (Paris), Bảo Gia Lợi (Bulgary), La Tỉnh (Los Angeles – California, Mỹ), Á Lan Đại (Atlanta), Á Tế Sá (Asia), Bá Linh (Berlin), Bạch Nga (Belarus), Bàn Môn Điếm (Panmomjum, khu phi quân sự chia đôi Nam – Bắc Triều Tiên), Bình Nhưỡng (Pyongyung), Băng Đảo (Iceland), Cao Miên (Campuchia), Chi Gia Kha (Chicago, bang Illinois, Mỹ), Đông Hồi (Banglades), Hán Thành (Seoul, thủ đô Hàn Quốc), Đông Kinh (Tokyo), Hồi Quốc (Oman), Lục Xâm Bảo (Luxembourg), Lỗ Mã Ni (Romania), Mạnh Mãi (Mumbay, còn có tên là Bombay, thành phố đông dân nhất Ấn Độ), Phú Sỹ (Fuji –ngọn núi ở Nhật), Tân Đức Lợi (New Delhi, thủ đô Ấn Độ), Tây Hồi (Pakistan), Tây Nhã Đồ (Seattle, bang Washington, Hoa Kỳ), Tích Lan (Sri Lanca), Vọng Cát (Bangkok – thủ đô Thái Lan), Trân Châu Cảng (Pearl Harbor)

Chú thích

1. Mã Nhật Tân (Manhattan): là nơi xảy ra sự kiện 11/9, khu vực tòa tháp đôi giờ gọi là Ground Zero

2. Cựu Kim Sơn: Ai xem phim Hongkong hay Trung Quốc, bối cảnh cuối thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX, thì hay thấy người ta nói đi Cựu Kim Sơn để ám chỉ đi Mỹ, vì thời điểm đó người Hoa di cư sang Mỹ khá đông và có nhiều người Hoa sống tại San Francisco. Người Hoa bắt đầu đến San Francisco trong giai đoạn người ta đổ xô đến California để tìm vàng (thế kỷ XIX). Nhà văn Mỹ Jack London cũng lấy bối cảnh này để viết nên tiểu thuyết Tiếng gọi nơi hoang dã nổi tiếng.

3.  Hương Cách Lý Lạp: một vùng đất, trong huyền thoại, được xem là lạc cảnh thần tiên  của Trung Quốc. Trong phim Xác Ướp 3, địa danh này là nơi cất thuốc trường sinh, Hongkong, Singapore đều có khách sạn nổi tiếng tên này

4. Washington: là tên của tổng thống đầu tiên của Mỹ George Washington, tên của một tiểu bang giáp biên giới Canada, còn là tên của thủ đô Hoa Kỳ. Khi mang tên của thủ đô Hoa Kỳ thì thường phải viết đầy đủ là Washington D.C, có khi người ta chỉ viết là DC để nói cho Washington DC. DC là viết tắt của cụm District of Columbia, tức có thể dịch là Đặc khu Columbia hay quận Columbia. Điểm đặc biệt của DC là không có đại diện trong quốc hội Hoa Kỳ.

5. Thượng Hải, Thụy Điển, Thụy Sỹ, Hà Lan…: cũng là từ đã được Việt Hóa

6. Những từ Việt hóa này không thống nhất lắm về cách dịch. Có những từ là được dịch, có những từ bắt nguồn từ cách lý giải riêng. Ví dụ: San Francisco lẽ ra phải dịch là Thánh Phan Xi Cô (giống như San Jose được dịch là Thánh Hà Tây), từ San và St có nghĩa là Thánh, bang Minessota của Hoa Kỳ có thành phố St Paul tức là thành phố Thánh Bôn. Nhưng trong trường hợp San Francisco thì có một chút khác biệt từ cách dịch của người Trung Quốc. Người Trung Quốc đến San Francisco để tìm vàng và vàng ở các dãy núi ở San Francisco khá nhiều. Chính vì thế, người TQ gọi là Cựu Kim Sơn (“cựu” là cũ, xưa; “Kim” là vàng) tức có nghĩa là “núi vàng xưa”.

Cũng như Đông Kinh vốn dĩ không phải là bản dịch của từ Tokyo, mà chỉ là người Trung Quốc giải nghĩa nó là kinh đô ở phía đông. Ngày xưa, Trung Quốc vẫn hay dùng vị trí địa lý phía đông để nói về Nhật Bản, thời nhà Tống và nhà Minh (Trung Quốc) thì vẫn hay gọi Nhật Bản là Đông Doanh. Cũng như từ Hoa Kỳ là do nước này có lá cờ có nhiều ngôi sao như những bông hoa, Hoa Kỳ có nghĩa là Cờ Hoa (lá cờ hoa), còn chữ Mỹ thì lấy từ America (tức A Mỹ Lợi Gia). Chính vì vậy, cách Việt Hóa vẫn chưa hề thống nhất.

NHÂN VẬT

Nã Phá Luân (Napoleon), A Lịch Sơn đại đế (Alexander đại đế), Bối Đa Phần (nhạc sỹ Beethoven), A Lịch SƠn Đắc Lộ (Alexandre De Rhodes), Đạt Lai Lạc Ma (Dalai Lama), Kha Luân Bố (Colombo), Lệ Ninh (Lenin), Kim Nhật Thành (Kim Il-sung, cố lãnh tụ Bắc Hàn), Kim Chính Nhất (Kim Jong-il, đương kiêm lãnh tụ Bắc Hàn, con trai Kim Nhật Thành), Lỗ Bình Sơn (Robinson), Mã Lý Lệ Mộng Cổ (Marilyn Monroe), Mã Khắc Tư (Karl Marx), Mạnh Khắc Lạc Khắc Tốn (Micheal jackson), Phi Cát (Picasso – họa sỹ).

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.